Ειδική Αλλεργιολόγος Παίδων & Ενηλίκων

Φωτοαλλεργία

Η φωτοαλλεργία είναι μια επιβραδυνόμενη ανοσολογική αντίδραση του δέρματος που εμφανίζεται όταν το ηλιακό φως (κυρίως UVA) αλληλεπιδρά με μια χημική ουσία πάνω ή μέσα στο δέρμα.

3 απλά βήματα για την

Αντιμετώπιση Αλλεργιών

1

Λήψη Ιστορικού

Συλλέγονται πληροφορίες σχετικά με το είδος των συμπτωμάτων, την διάρκεια και την χρονική κατανομή τους και γίνεται μία αρχική εκτίμηση της αλλεργικής πάθησης

2

Κλινική Εξέταση

Αναζητούνται χαρακτηριστικά ευρήματα που να μας κατευθύνουν προς μια αλλεργική πάθηση μέσα από την εξέταση του δέρματος, της μύτης και των πνευμόνων

3

Ειδικές Δοκιμασίες

Μέσω δερματικών και άλλων δοκιμασιών γίνεται διερεύνηση και διάγνωση της αλλεργικής πάθησης και προτείνεται η κατάλληλη θεραπεία

Αντιμετωπίστε τώρα

Φωτοαλλεργία

Τι είναι η φωτοαλλεργία;

Η φωτοαλλεργία είναι μια επιβραδυνόμενη ανοσολογική αντίδραση του δέρματος που εμφανίζεται όταν το ηλιακό φως (κυρίως UVA) αλληλεπιδρά με μια χημική ουσία πάνω ή μέσα στο δέρμα. Το φως μετατρέπει τη χημική αυτή ουσία σε αλλεργιογόνο, το οποίο αναγνωρίζεται ως ξένο από το ανοσοποιητικό σύστημα. Το αποτέλεσμα είναι ένα εκζεματικού τύπου εξάνθημα, με έντονη φαγούρα και φλεγμονή.

Πρόκειται για αλλεργία τύπου IV (επιβραδυνόμενη υπερευαισθησία), δηλαδή απαιτείται προηγούμενη ευαισθητοποίηση: η πρώτη επαφή εκπαιδεύει το ανοσοποιητικό και οι επόμενες επαφές, σε συνδυασμό με τον ήλιο, προκαλούν την αντίδραση.

Ποια είναι η διαφορά φωτοαλλεργίας και φωτοτοξικότητας;

  • Φωτοαλλεργία
    Είναι ανοσολογική αντίδραση, απαιτεί προηγούμενη ευαισθητοποίηση, εμφανίζεται 24–72 ώρες μετά την έκθεση και μπορεί να επεκταθεί και σε μη εκτεθειμένες στον ήλιο περιοχές.
  • Φωτοτοξικότητα
    Δεν είναι αλλεργία. Πρόκειται για άμεση χημική βλάβη των κυττάρων από το φως, μοιάζει με έντονο ηλιακό έγκαυμα και εμφανίζεται μέσα σε λεπτά ή ώρες, μόνο στα εκτεθειμένα σημεία του σώματος.

Ποιες ουσίες προκαλούν συχνότερα φωτοαλλεργία;

Οι πιο συχνοί φωτοαλλεργιογόνοι παράγοντες είναι:

  • Φάρμακα
    Ορισμένα αντιβιοτικά (π.χ. τετρακυκλίνες), διουρητικά, μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη (ΜΣΑΦ), ψυχιατρικά ή καρδιολογικά φάρμακα.
  • Τοπικά προϊόντα
    Αντηλιακά με χημικά φίλτρα (π.χ. οξυβενζόνη), αρώματα, after shave, καλλυντικά, προϊόντα με πίσσα (coal tar).
  • Φυτικές ουσίες
    Φουροκουμαρίνες σε λάιμ, λεμόνι, σέλινο, μαϊντανό. Σε αυτή την περίπτωση μιλάμε για φυτοφωτοδερματίτιδα.

Ποια είναι τα συμπτώματα της φωτοαλλεργίας;

Τα συμπτώματα μοιάζουν με έντονο έκζεμα και περιλαμβάνουν:

  • ερυθρότητα και οίδημα του δέρματος
  • έντονη φαγούρα
  • απολέπιση ή πάχυνση του δέρματος
  • μικρές φυσαλίδες ή φουσκάλες
  • εικόνα που μπορεί να θυμίζει σοβαρό ηλιακό έγκαυμα ή κνίδωση

Το εξάνθημα εμφανίζεται συνήθως 1–3 ημέρες μετά την έκθεση στον ήλιο και εντοπίζεται κυρίως σε εκτεθειμένες περιοχές (πρόσωπο, λαιμός, ντεκολτέ, χέρια), αλλά μπορεί να επεκταθεί και πέρα από αυτές.

Μπορεί να επιμένει το εξάνθημα και αφού σταματήσει η έκθεση στον ήλιο;

Ναι. Ένα χαρακτηριστικό της φωτοαλλεργίας είναι ότι το εξάνθημα μπορεί να επιμείνει για ημέρες ή και εβδομάδες, ακόμη και αφού διακοπεί η χρήση της υπεύθυνης ουσίας. Αυτό οφείλεται στη φύση της επιβραδυνόμενης ανοσολογικής αντίδρασης.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται κυρίως:

  • στο ιστορικό (εμφάνιση εξανθήματος μετά από έκθεση σε ήλιο + συγκεκριμένη ουσία)
  • στην κατανομή του εξανθήματος (φωτοεκτεθειμένες περιοχές)

Σε πιο σύνθετες περιπτώσεις μπορεί να γίνει φωτοεπιδερμιδικό τεστ (photopatch test): εφαρμόζεται ύποπτη ουσία στο δέρμα και στη συνέχεια γίνεται ελεγχόμενη έκθεση σε UVA για να αναπαραχθεί η αντίδραση.

Πώς αντιμετωπίζεται η φωτοαλλεργία;

Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει συνδυασμό μέτρων:

  • Αποφυγή του υπεύθυνου παράγοντα
    Διακοπή του φαρμάκου ή του τοπικού προϊόντος (πάντα σε συνεννόηση με γιατρό).
  • Αυστηρή φωτοπροστασία
    Αποφυγή ήλιου, προστατευτικά ρούχα, καπέλο, αντηλιακά ευρέος φάσματος. Σε άτομα με φωτοαλλεργία σε χημικά φίλτρα, προτιμώνται αντηλιακά με φυσικά φίλτρα (οξείδιο ψευδαργύρου, διοξείδιο τιτανίου).
  • Φαρμακευτική αγωγή
    Τοπικά κορτικοστεροειδή για την αντιμετώπιση της φλεγμονής και, σε ορισμένες περιπτώσεις, αντιισταμινικά για την ανακούφιση του κνησμού.
  • Ειδικές περιπτώσεις
    Σε χρόνιες ή υποτροπιάζουσες μορφές, ο γιατρός μπορεί να συστήσει ελεγχόμενη φωτοθεραπεία (σταδιακή έκθεση) για τη μείωση της ευαισθησίας.

Η φωτοαλλεργία δεν είναι απλό έγκαυμα, αλλά μια αληθινή αλλεργική αντίδραση που ενεργοποιείται από το φως. Η σωστή αναγνώριση του υπεύθυνου παράγοντα και η στοχευμένη φωτοπροστασία είναι το κλειδί για τον έλεγχο των συμπτωμάτων και την πρόληψη υποτροπών.