Αλλεργία στα Ακάρεα

Η αλλεργία στα ακάρεα οικιακής σκόνης είναι μία από τις συχνότερες αιτίες χρόνιας, ολοετούς αλλεργικής ρινίτιδας και συχνός παράγοντας που πυροδοτεί ή επιδεινώνει το άσθμα.

3 απλά βήματα για την

Αντιμετώπιση Αλλεργιών

1 Λήψη Ιστορικού

Συλλέγονται πληροφορίες σχετικά με το είδος των συμπτωμάτων, την διάρκεια και την χρονική κατανομή τους και γίνεται μία αρχική εκτίμηση της αλλεργικής πάθησης

2 Κλινική Εξέταση

Αναζητούνται χαρακτηριστικά ευρήματα που να μας κατευθύνουν προς μια αλλεργική πάθηση μέσα από την εξέταση του δέρματος, της μύτης και των πνευμόνων

3 Ειδικές Δοκιμασίες

Μέσω δερματικών και άλλων δοκιμασιών γίνεται διερεύνηση και διάγνωση της αλλεργικής πάθησης και προτείνεται η κατάλληλη θεραπεία

Αντιμετωπίστε τώρα

Αλλεργία στα ακάρεα της οικιακής σκόνης

Τι είναι η αλλεργία στα ακάρεα;

Η αλλεργία στα ακάρεα οικιακής σκόνης είναι μία από τις συχνότερες αιτίες χρόνιας, ολοετούς αλλεργικής ρινίτιδας και συχνός παράγοντας που πυροδοτεί ή επιδεινώνει το άσθμα. Τα ακάρεα είναι μικροσκοπικοί οργανισμοί, συγγενείς των αραχνών, που υπάρχουν σχεδόν σε κάθε σπίτι, ακόμα και στα πιο καθαρά. Το πρόβλημα δεν είναι το ίδιο το ακάρι, αλλά οι πρωτεΐνες στα περιττώματά του και στα υπολείμματα του σώματός του, που αναμειγνύονται με τη σκόνη. Όταν αυτές οι πρωτεΐνες εισπνέονται, το ανοσοποιητικό ενός ευαισθητοποιημένου ατόμου τις αναγνωρίζει ως «απειλή» και ενεργοποιεί αλλεργική φλεγμονή.

Ποια συμπτώματα προκαλεί;

Συνήθως η εικόνα μοιάζει με κρυολόγημα που δεν περνά: φτερνίσματα, καταρροή ή μπούκωμα, φαγούρα στη μύτη ή στον λαιμό και συχνά βήχα από την οπισθορρινική έκκριση. Τα μάτια μπορεί να κοκκινίζουν, να δακρύζουν ή μπορεί και να πρήζονται τα βλέφαρα. Σε άτομα με άσθμα, η έκθεση στα ακάρεα συχνά οδηγεί σε νυχτερινό βήχα, σφίξιμο στο στήθος, συριγμό ή δύσπνοια, ενώ σε άτομα με ατοπική δερματίτιδα μπορεί να εμφανιστεί έξαρση κνησμού και ξηρότητας. Ένα χαρακτηριστικό στοιχείο είναι ότι τα συμπτώματα συχνά είναι χειρότερα τη νύχτα ή νωρίς το πρωί, γιατί η μεγαλύτερη έκθεση γίνεται στην κρεβατοκάμαρα.

Γιατί χειροτερεύει στο σπίτι ή στο κρεβάτι;

Ο λόγος είναι απλός: τα ακάρεα αγαπούν το ζεστό και υγρό και περιβάλλον. Τρέφονται με τα νεκρά κύτταρα του δέρματος που όλοι αποβάλλουμε καθημερινά και ζουν κυρίως σε στρώματα, μαξιλάρια, παπλώματα, υφασμάτινα έπιπλα, χαλιά, κουρτίνες και λούτρινα. Έτσι, ενώ το σπίτι φαίνεται καθαρό, οι αλλεργιογόνες πρωτεΐνες μπορεί να υπάρχουν σε μεγάλες ποσότητες μέσα στα υφάσματα. Επίσης, κατά τον καθαρισμό (σκούπα, ξεσκόνισμα, τίναγμα κλινοσκεπασμάτων), η σκόνη σηκώνεται οπότε αρκετοί ασθενείς την εισπνέουν και εμφανίζουν πιο έντονα συμπτώματα.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό (ολοετή συμπτώματα, επιδείνωση σε εσωτερικούς χώρους, στο κρεβάτι, συχνός πρωινός βήχας ή μπούκωμα) και επιβεβαιώνεται με αλλεργικά τεστ, συνήθως δερματικό νυγμού ή ειδικές IgE στο αίμα. Σημαντικό είναι ότι ένα θετικό τεστ δείχνει ευαισθητοποίηση — η διάγνωση γίνεται όταν το τεστ συνδυάζονται με συμπτώματα κατά την έκθεση.

Μπορεί να σχετίζεται με άλλες αλλεργίες;

Ναι. Υπάρχει διασταυρούμενη ευαισθησία με οστρακοειδή (π.χ. γαρίδα) λόγω κοινής πρωτεΐνης (τροπομυοσίνη) . Αν υπάρχουν συμπτώματα με θαλασσινά χρειάζεται αξιολόγηση.

Η αντιμετώπιση έχει τρεις βασικούς πυλώνες: μείωση έκθεσης, φαρμακευτικός έλεγχος των συμπτωμάτων και, σε επιλεγμένες περιπτώσεις, ανοσοθεραπεία.

Τι μπορώ να κάνω στο σπίτι για να μειώσω την έκθεση στα ακάρεα;

Η μείωση έκθεσης δεν σημαίνει ότι θα εξαφανίσουμε τα ακάρεα (αυτό είναι πρακτικά αδύνατο), αλλά ότι θα μειώσουμε σημαντικά το αλλεργιογόνικό φορτίο. Ο πιο αποδοτικός στόχος είναι η φροντίδα του υπνοδωματίου. Τα ειδικά αντιαλλεργικά καλύμματα για το στρώμα και τα μαξιλάρια βοηθούν γιατί λειτουργούν σαν φραγμό, ώστε το αλλεργιογόνο που υπάρχει ήδη στο εσωτερικό να μην περνά εύκολα στον αέρα που αναπνέουμε. Παράλληλα, το τακτικό πλύσιμο σεντονιών σε υψηλή θερμοκρασία (ιδανικά ≥60°C) μειώνει σημαντικά την ποσότητα αλλεργιογόνων. Εξίσου σημαντική είναι η υγρασία: τα ακάρεα πολλαπλασιάζονται σε υψηλή σχετική υγρασία, γι’ αυτό η προσπάθεια να κρατάμε την υγρασία του σπιτιού κάτω από περίπου 50% (με καλό αερισμό, αφυγραντήρα ή κλιματισμό όπου χρειάζεται) συχνά κάνει αισθητή διαφορά. Αν υπάρχει δυνατότητα, η απομάκρυνση βαριών χαλιών και βαριών κουρτινών από το υπνοδωμάτιο βοηθά, ενώ στον καθαρισμό προτιμάμε υγρό πανί αντί για ξεσκόνισμα που σηκώνει σκόνη. Η ηλεκτρική σκούπα με φίλτρο HEPA είναι πιο χρήσιμη σε αλλεργικούς, αλλά ιδανικά ο ίδιος ο αλλεργικός δεν κάνει τον καθαρισμό ή φορά προστατευτική μάσκα και αποφεύγει να μείνει αμέσως μετά στον χώρο μέχρι να κατακαθίσει η σκόνη.

Ποια φάρμακα χρησιμοποιούνται στην θεραπεία;

Στην αλλεργική ρινίτιδα, τα ενδορρινικά κορτικοστεροειδή θεωρούνται από τις πιο αποτελεσματικές θεραπείες για μπούκωμα, καταρροή και φτέρνισμα, αρκεί να χρησιμοποιούνται σωστά και με συνέπεια για κάποιο χρονικό διάστημα. Τα αντιισταμινικά (από το στόμα ή σε ρινικό σπρέι) βοηθούν ιδιαίτερα στη φαγούρα, στα φτερνίσματα και στη ρινόρροια, ενώ για τα μάτια υπάρχουν ειδικές αντιισταμινικές σταγόνες όταν χρειάζεται. Αν συνυπάρχει άσθμα, ο έλεγχός του είναι κρίσιμος, γιατί η συνεχής έκθεση σε ακάρεα μπορεί να διατηρεί μια χρόνια βρογχική υπεραντιδραστικότητα.

Υπάρχει θεραπεία που θεραπεύει μόνιμα την αλλεργία;

Η ανοσοθεραπεία (απευαισθητοποίηση), είναι η μόνη προσέγγιση που στοχεύει να αλλάξει την αιτία της αλλεργικής αντίδρασης και όχι μόνο τα συμπτώματα. Μπορεί να γίνει με υποδόριες ενέσεις (SCIT) ή με υπογλώσσιες σταγόνες (SLIT) ανάλογα με την περίπτωση. Συνήθως προτείνεται όταν τα συμπτώματα είναι σημαντικά, επιμένουν για χρόνια, δεν ελέγχονται επαρκώς με μέτρα και φάρμακα ή όταν υπάρχει άσθμα που επηρεάζεται από την αλλεργία.

Πότε πρέπει να δω γιατρό;

Αν τα συμπτώματα είναι καθημερινά ή διαταράσσουν τον ύπνο
Αν υπάρχει συριγμός, δύσπνοια ή κακός έλεγχος άσθματος
Αν τα συμπτωματικά φάρμακα δεν αρκούν για πλήρη εξάλειψη των συμπτωμάτων

Τέλος, είναι χρήσιμο να θυμόμαστε ότι πολλοί άνθρωποι λένε έχω αλλεργία στη σκόνη, αλλά η σκόνη είναι ένα κοκτέιλ από διάφορα αλλεργιογόνα (ακάρεα, μούχλα, τρίχωμα ζώων, κατσαρίδα, γύρη). Γι’ αυτό η σωστή διερεύνηση έχει σημασία: όταν ξέρουμε τι ακριβώς ενοχοποιείται, τα μέτρα γίνονται πιο στοχευμένα και η θεραπεία πιο αποτελεσματική.